Almanya Federal Göç ve Mülteciler Dairesi (BAMF) tarafından finanse edilen bir program kapsamında, geçen yıl yaklaşık 6.000 Suriyeli gönüllü olarak Suriye'ye dönmek için başvurdu. Tam belgelerle birlikte toplam 5.976 başvuru yapılırken, 3.678 kişi Almanya'dan ayrılarak menşe ülkelerine geri döndü.

Almanya İçişleri Bakanı Alexander Dobrindt, bu rakamları göç politikasının işlediğine dair kanıt olarak sundu. Bakan Dobrindt'e göre, Almanya'da kalma konusunda gerçekçi bir şansı olmayan bireylere, gönüllü dönüşlerini desteklemek amacıyla yapılandırılmış yardım sunuluyor.

Program kapsamında sağlanan destek, seyahat masraflarını karşılıyor ve her yetişkin için 1.000 €, her çocuk için ise 500 € tutarında mali yardım içeriyor. BAMF, savaş nedeniyle askıya alınan Suriye'ye dönüş programını yaklaşık bir yıl önce yeniden başlattı. Uzun süreli lider Beşar Esad'ın 2024 sonunda görevden alınmasından bu yana dönüşe olan ilgi önemli ölçüde arttı.

BAMF, yakın tarihli bir açıklamasında, toplam 16.576 kişiye menşe ülkelerine veya kendilerini kabul etmeye istekli üçüncü bir ülkeye dönüşlerinde yardımcı olunduğunu belirtti. Bu, bir önceki yıl kaydedilen 10.358 ayrılışa kıyasla keskin bir artışı işaret ediyor. 2025 yılında gönüllü dönüşler için başlıca varış noktaları Türkiye, Suriye, Rusya, Gürcistan ve Irak oldu.

Bu rakamlara rağmen, uygulanan politika tartışmalı olmaya devam ediyor. Sol Parti lideri Iris Schwerdtner, Suriye'nin hala iç savaşa benzer koşullar yaşadığını savunarak, Almanya'nın insanları ülkeye sınır dışı etmemesi veya gönüllü olarak ayrılmaya teşvik etmemesi gerektiğini belirtti. Schwerdtner'e göre, sahadaki mevcut durum göz önüne alındığında, dönüşler hakkında herhangi bir tartışma uygunsuz.

Johanniter Uluslararası Yardım kuruluşunun iletişim başkanı Sandra Lorenz, bazı Suriyelilerin neden geri dönmek istediğini anladığını, devam eden saldırılara rağmen Ukraynalılar arasında da benzer geri dönüş modellerinin gözlemlendiğini kaydetti. Ancak Lorenz, birçok geri dönen kişinin karşılaşacakları gerçekleri hafife alabileceği konusunda uyardı.

Lorenz'e göre, Suriye'nin büyük bir kısmındaki altyapı neredeyse tamamen yok olmuş durumda ve insanlar çatışmalar nedeniyle yerinden edilmeye devam ediyor. Halep ve Afrin gibi ağır hasar görmüş şehirlerdeki durum Şam'dan farklılık gösterse de, ülke genelindeki insani koşullar son derece zorlu olmaya devam ediyor. Özellikle üç yıl önceki yıkıcı depremden sonra yeniden yapılanma ihtiyacının muazzam olduğunu vurguladı. Johanniter, altyapının yeniden inşasında ve hastanelere yakıt, içme suyu ve ilaç temininde aktif rol alıyor.

Lorenz, yüz binlerce Suriyelinin hala gıda yardımına bağımlı olduğunu ve barınma, suya erişim ve geçim kaynaklarına yeniden ulaşmak için desteğe ihtiyaç duyduğunu söyledi. Suriye'deki yaşamın 14 yıl önceki savaş başlamadan önceki durumla pek benzerlik taşımadığını ekledi ve geri dönmeyi seçenlerin kendilerini doğru bir şekilde bilgilendirdiğini ve en azından bir destek ağına sahip olduğunu umduğunu dile getirdi.